ОҒИЗ БЎШЛИҒИ ЎСМАЛАРИГА ҚАРШИ РАДИОТЕРАПИЯ НАТИЖАСИДА ЮЗАГА КЕЛГАН МУКОЗИТНИ ЮРИТИШДА ДАЛИЛЛАРГА АСОСЛАНГАН ЁНДАШУВЛАР: MASCC/ISOO ТАВСИЯЛАРИ ТАҲЛИЛИ (адабиётлар шарҳи)
- Авторы:Каххаров Алишер Жамолиддинович, Зайнутдинов Нурилла Омонуллаевич, Махкамова Дилором Эргашевна
- Дата публикации:May 14, 2026
- Тип:Статья
- DOI: 10.64156/mju.9258 Скопировано
- Том / № Выпуска:Том 1 №3 (2026)
Аннотация
Аннотация. Мукозит ўсмага қарши терапиянинг муҳим ножўя таъсирларидан бири бўлиб, кўплаб тизимли асоратлар билан кечади. Ушбу тизимли шарҳнинг мақсади MASCC ва ISOO томонидан ишлаб чиқилган мукозитни даволаш бўйича клиник тавсияларни янгилашдан иборат эди. Ушбу тизимли шарҳнинг мақсади мукозитни даволаш бўйича 2019/2020 йилларда янгиланган, тизимли таҳлилларга асосланган тавсиялар келтирилган ҳамда шифокорларга онкологик беморларда мукозитни даволашнинг илмий асосланган усулларини танлашда ёрдам берувчи амалий клиник ёндашувлар ишлаб чиқилган.
Калит сўзлар: саратон, мукозит, тавсиялар, MASCC/ISOO, оғиз бўшлиғи
Аннотация. Мукозит является одним из значимых побочных эффектов противоопухолевой терапии, сопровождающимся развитием многочисленных системных осложнений. Целью данного систематического обзора является обновление клинических рекомендаций по лечению мукозита, разработанных MASCC и ISOO. В обзоре представлены обновлённые рекомендации 2019/2020 гг., основанные на данных систематических исследований, а также предложены практические клинические подходы, направленные на помощь врачам в выборе научно обоснованных методов лечения мукозита у онкологических пациентов.
Ключевые слова: рак, мукозит, рекомендации, (MASCC/ISOO), ротовая полость
Abstract. Oral mucositis is one of the significant adverse effects of anticancer therapy, accompanied by the development of numerous systemic complications. The aim of this systematic review is to update the clinical guidelines for the management of mucositis developed by MASCC and ISOO. The review presents updated recommendations from 2019/2020 based on systematic research data, as well as practical clinical approaches aimed at assisting physicians in selecting evidence-based methods for the treatment of mucositis in oncology patients.
Keywords: cancer, mucositis, guidelines, MASCC/ISOO, oral cavity.
References
- 1. Antunes H.S., Herchenhorn D., Small I.A. ва бошқ. Бош ва бўйин саратони билан оғриган беморларда фотобиомодуляция қўлланилгандан кейин узоқ муддатли яшаш кўрсаткичлари // Oral Oncology. – 2017. – Vol. 71. – P. 11–15.
- 2. Ariyawardana A., Cheng K.K.F., Kandwal A. ва бошқ. Онкологик беморларда оғиз мукозитини даволашда яллиғланишга қарши воситалар бўйича тизимли шарҳ ва клиник тавсиялар // Supportive Care in Cancer. – 2019. – Vol. 27. – P. 3985–3995.
- 3. Bowen J., Al-Dasooqi N., Bossi P. ва бошқ. Мукозит патогенези: янгиланган қарашлар // Supportive Care in Cancer. – 2019. – Vol. 27. – P. 4023–4033
- 4. Bowen J., Al-Dasooqi N., Bossi P. ва бошқ. Мукозит патогенези: янгиланган қарашлар ва янги терапевтик мақсадлар // Supportive Care in Cancer. – 2019. – Vol. 27. – P. 4023–4033.
- 5. Brandao T.B., Morais-Faria K., Ribeiro A.C.P. ва бошқ. Оғиз саратони бўлган беморларда оғиз мукозитини профилактика қилиш учун фотобиомодуляция // Supportive Care in Cancer. – 2018. – Vol. 26. – P. 2417–2423.
- 6. Correa M.E.P., Cheng K.K.F., Chiang K. ва бошқ. Оғиз мукозитини даволашда оғиз криотерапияси // Supportive Care in Cancer. – 2020. – Vol. 28. – P. 2449–2456.
- 7. de Pauli Paglioni M., Araujo A.L.D., Arboleda L.P.A. ва бошқ. Фотобиомодуляция терапиясининг ўсма хавфсизлиги: тизимли шарҳ // Oral Oncology. – 2019. – Vol. 93. – P. 21–28.
- 8. Diaz-Sanchez R.M., Pachon-Ibanez J., Marin-Conde F. ва бошқ. Кимё-радиотерапия билан чақирилган мукозит профилактикасида биоадгезив хлоргексидин гели // Medicina Oral Patología Oral y Cirugía Bucal. – 2015. – Vol. 20. – P. e378–e385.
- 9. Elad S., Zadik Y. Бош ва бўйин радиотерапиясидан кейинги сурункали оғиз мукозити // Supportive Care in Cancer. – 2016. – Vol. 24. – P. 4825–4830.
- 10. Elad S., Zadik Y. Бош ва бўйин радиотерапиясидан кейинги сурункали оғиз мукозити: янги қараш // Supportive Care in Cancer. – 2016. – Vol. 24. – P. 4825–4830.
- 11. Elting L.S. ва бошқ. Саратони даволаш юкламаси: кимё терапияга боғлиқ мукозитнинг клиник ва иқтисодий натижалари // Cancer. – 2003. – Vol. 98. – P. 1531–1539.
- 12. Hadorn D.C. ва бошқ. Клиник тавсиялар учун далиллар сифатини баҳолаш // Journal of Clinical Epidemiology. – 1996. – Vol. 49. – P. 749–754.
- 13. Hong C.H.L. ва бошқ. Онкологик беморларда оғиз мукозитини бошқариш учун базавий оғиз парвариши бўйича тизимли шарҳ ва клиник тавсиялар // Supportive Care in Cancer. – 2019. – Vol. 27. – P. 3949–3967.
- 14. Keefe D.M. ва бошқ. Мукозит профилактикаси ва даволаши бўйича янгиланган клиник тавсиялар // Cancer. – 2007. – Vol. 109. – P. 820–831.
- 15. Lalla R.V. ва бошқ. Саратони даволашга боғлиқ мукозитни бошқариш бўйича MASCC/ISOO клиник тавсиялари // Cancer. – 2014. – Vol. 120. – P. 1453–1461.